Necmettin Erbakan Üniversitesi (NEÜ) ev sahipliğinde düzenlenen, Türkiye’de ilk olma özelliğini taşıyan Konya Akademik Yayıncılık Zirvesi (KAPS 2026), 5 gün süren yoğun maratonun ardından “Diyalogdan Eyleme” başlıklı kapanış oturumuyla tamamlandı. Toplamda 2 binden fazla katılımcıyı ağırlayan zirvenin final oturumunda dev organizasyonun sayısal verileri açıklanırken KAPS’ın gelecek vizyonu da paylaşıldı.
NEÜ Ahmet Keleşoğlu Kütüphanesi’nde düzenlenen zirvenin kapanış oturumunda konuşan KAPS Genel Koordinatörü Dr. Öğr. Üyesi Fatih Kaleci, zirvenin beş günlük faaliyet özetini ve kapsamlı istatistiki verilerini katılımcılarla paylaştı.
5 Günde 45 Oturum ve 2 Binden Fazla Katılımcı
Akademik yayıncılığın tüm paydaşlarını tek bir çatı altında buluşturduklarını belirten Kaleci, 5 gün boyunca icra edilen 45 oturumda 50’den fazla konuşmacının kürsüye çıktığını aktardı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Yükseköğretim Kurulu (YÖK) başta olmak üzere TÜBİTAK, Türkiye Ulusal Ajansı, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı ve Konya Büyükşehir Belediyesi ile birlikte 6 ana paydaş kurumun organizasyona destek verdiğini ifade eden Kaleci; Clarivate (Web of Science), Springer Nature, Taylor & Francis, SAGE, Elsevier, EBSCO, PoolText ve DOAJ gibi küresel ölçekte öne çıkan kuruluşların da aralarında bulunduğu 39 katılımcı firma ile 4 kamu yayıncısının zirvede yer aldığını vurguladı.
Veri takip sistemiyle anlık tutulan verilere göre bin 800’den fazla tekil yüz yüze katılımcı ve 500’ü aşkın çevrim içi takipçiyle toplamda 2 binin üzerinde katılımcıya ulaştıklarını kaydeden Kaleci, organizasyonun 190’a yakın üniversitede karşılık bulduğunu belirtti.
Organizasyonun arkasındaki büyük ekibe teşekkür eden Dr. Kaleci, başarının arkasında 244 görevli personel ve 129 gönüllü öğrencinin yer aldığı yaklaşık 400 kişilik dev bir ekibin emeği olduğunu ifade etti.
Zirve kapsamında 44 üniversitenin bilimsel yayınlar koordinatörlüğü ve yayınevi yöneticileri, 23 üniversitenin rektör yardımcısı veya üst yöneticisi ile 164 dergi editörü bir araya geldi.
Süreç; TRT ve Anadolu Ajansı dâhil olmak üzere, yerel ve ulusal 25 basın kuruluşu tarafından yakından takip edildi.
KAPS Fikrinin Doğuşu
Zirvenin sadece 5 günlük bir etkinlik olmadığının altını çizen NEÜ Rektör Yardımcısı ve KAPS Yürütme Kurulu Başkanı Prof. Dr. Mehmet Birekul ise, etkinliğin arka planında 2 yıllık büyük bir emek ve hikaye barındırdığını söyledi.
2019 yılında kurulan NEÜ Yayınevinin sadece üniversite içi bir birim olmadığını, basılan kitapların yüzde 91’inin Türkiye genelindeki akademisyenlere ait olduğunu belirterek söze başlayan Prof. Dr. Birekul, KAPS fikrinin doğuş sürecini anlattı. 2022’de Kültür ve Turizm Bakanlığı ile birlikte Frankfurt Kitap Fuarı’na katıldıklarını; ardından Londra, Abu Dabi, Pekin ve Şarja gibi dünyanın en büyük fuarlarında yer aldıklarını belirten Birekul, asıl dönüm noktasının Meksika’daki Guadalajara Kitap Fuarı olduğunu dile getirdi. Meksika yolculuğunda yaşadıkları tecrübeyi paylaşan Birekul, başkent Mexico City’ye 16 saatlik uçuş ve ardından yapılan aktarmalarla ulaştıkları fuarda kendilerini en çok etkileyen olayın Kolombiya standı olduğunu ifade etti. Standı ziyaret ettiklerinde 10’un üzerinde üniversite yayıncısının bir arada temsil edildiğini gördüklerini, Türkiye standında ise tek bir üniversite yayınevi olarak yer aldıklarını belirten Birekul, bu durum karşısında Türkiye’de akademik yayıncılıkla ilgili büyük bir adım atılması gerektiğine karar verdiklerini söyledi. İnsanların Guadalajara gibi uzak bir şehre 40 yıldır akın akın geldiğini görünce bu organizasyonu Konya’da yapabilecek cesareti bulduklarını ve KAPS’ın hayalini daha Meksika’dayken kurmaya başladıklarını vurguladı.
“Siz Koşun, Bana Konum Bildirin”
Hayal kurmanın ötesinde cesaret ve desteğin önemine dikkat çeken Prof. Dr. Birekul, projenin hayata geçmesindeki iki kritik desteği açıkladı. NEÜ Rektörü Prof. Dr. Cem Zorlu’ya fikri açtıklarında, “Siz koşun, bana konum bildirin” diyerek Rektör Zorlu’nun projeye tam destek verdiğini ve bunun arkalarındaki en büyük motivasyon kaynağı olduğunu belirten Birekul; sonrasında da Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkilisi Şule Yıldız Aygün’ün “Bunu Türkiye'de yapabilecek en önemli aktör sizsiniz” diyerek kendilerini cesaretlendirdiğini ifade etti. Birekul, bu desteklerle birlikte 2 yıl süren projelendirme, bakanlık ziyaretleri ve paydaş görüşmelerinin ardından 400 kişilik organizasyon ekibiyle bugüne ulaştıklarını kaydetti.
Gelecek Vizyonu: “Nesneleşmiş Kültürel Sermaye” ve KAPS 2027
Akademik yayıncılıktaki dağınık ve parçalı yapıyı sonlandırarak profesyonel ve akademisyenlerin bir araya geldiği paylaşımcı bir ortam oluşturduklarını belirten Prof. Dr. Birekul, KAPS’ın sürdürülebilirliği hakkında net mesajlar verdi. Sosyolog Pierre Bourdieu’nün “nesneleşmiş kültürel sermaye” kavramına atıfta bulunan Birekul, KAPS’tan muratlarının Türkiye’ye ait nesneleşmiş bir kültürel sermaye oluşturmak olduğunu vurguladı.
Dünyadaki tüm akademik yayıncıların içinde yer almak istediği, köklü geçmişe sahip küresel fuarlar gibi KAPS’ı uluslararası bir markaya dönüştürmeyi hedeflediklerini belirten Birekul, bir an önce KAPS 2027’nin hazırlıklarına başlayacaklarını ve Konya’da yakalanan bu ivmenin kalıcı ve sürdürülebilir bir kültürel sermayeye dönüşeceğini dile getirdi.
Zirve; kurumsallaşma, editoryal kalite, küresel görünürlük, sorumlu yapay zekâ, açık bilim ve kalıcı iş birliği ilkelerini içeren Konya Bildirgesi’nin duyurulması ve emeği geçen ekibe teşekkür edilmesiyle sona erdi.
