Geleceğe Yön Ver Derneği Kurucu Başkanı Özlem Bilgi, Türkiye’de uygulanan çocuk adalet sistemiyle ilgili açıklamalarda bulunarak artan gençlik şiddeti üzerine yoğun bir tartışma başlamasına sebep olan Mattia Ahmet Minguzzi davasıyla ilgili açıklamalarda bulundu.
Öte yandan Hükümet, çocuklara yönelik cezai düzenlemeleri yeniden gözden geçirmeye hazırlanıyor.
2024 yılında Konya’da kurulan Geleceğe Yön Ver Derneği; çocuk ve gençlerin karşı karşıya kaldığı hak ihlallerine karşı koruyucu ve önleyici çalışmalar yürütüyor. Çocukların güvenli ve sağlıklı bir ortamda büyümesini sağlamak amacıyla hukuki ve psikolojik destek sağlıyor.
Derneğin Kurucu Başkanı Sosyolog Özlem Bilgi, Mattia Ahmet Minguzzi davasının ardından kamuoyunda geniş yankı uyandıran “Suça Sürüklenen Çocuklar” konusuna ilişkin açıklamalarda bulundu.
Korunma ihtiyacı olan veya suça sürüklenen çocukların korunması tedbirlerini kapsayan 5395 Çocuk Koruma Kanunu’nun Minguzzi olayından sonra toplumda infial yarattığını belirterek: “Suça sürüklenen çocuklarla ilgili Türk Ceza Kanunu'nda değişiklikler yapılması isteniyor. Dünyadaki örneklere de baktığımızda bu idam cezası için de geçerli. Suçlar ağırlaştırıldığında caydırıcılık oranı düşük. O yüzden suçu, ağır cezalarla nasıl yok edebiliriz? Bundan ziyade, Suça sürüklenen çocukları topluma nasıl kazandırabiliriz tarafını düşünmemiz gerekiyor” şeklinde konuştu.
“Yetişkin gibi yargılanan çocuklar kayıptır”
Suça sürüklenen çocukların 18 yaş altında olduğu unutulmamalı diyen Bilgi, devam eden hukuki sürecinde aynı şekilde ilerlemesi gerektiğini söyledi. Bilgi “Bugün yetişkin gibi yargılanan çocuklar yarın kayıp olarak önümüze çıkacak. Suça sürüklenen çocukların yetişkinlerle aynı hukuki süreçlere tabi tutulması, çocuk adalet sisteminin ruhuna aykırıdır. Çünkü her şeyden önce onlar hâlâ çocuktur. 18 yaş altındaki bir bireyin gelişimsel, psikolojik ve sosyal açıdan yetişkinlerle aynı sorumluluk bilincine sahip olmadığını unutmamalıyız.
Yine o çocukları ötekileştirmek yerine, ırk, etnik köken ayrımı yapmak yerine bunları topluma nasıl kazandırabiliriz? Çocuğu nasıl desteklersek suça sürüklemesini önleyebiliriz? Ailenin buradaki görevi neler? Bunların üzerine yoğunlaşmamız, bunun üzerine politikalar geliştirmeniz gerekiyor. Çocuk adalet sistemi; cezalandırmadan çok onarıcı, rehabilitasyon ve topluma yeniden kazandırma odaklı olmalıdır. Eğitim, psiko-sosyal destek, aileyle yeniden bağ kurma, ötekileştirmenin önlenmesi bu sistemin temel taşları olmalıdır” dedi.
“AĞIR CEZALARIN CAYDIRICILIĞI SINIRLIDIR”
Bilgi son olarak şunları kaydetti:
“Özetle, Ahmet Minguzzi olayıyla birlikte bu tartışmalar yeniden gündeme geldi. Kamuoyunda daha ağır cezaların getirilmesi gerektiği yönünde sesler yükselse de dünyadaki örnekler bize şunu gösteriyor: Ağır cezaların caydırıcılığı sınırlıdır. Asıl mesele, çocukların neden suça sürüklendiğini anlamak ve onları topluma yeniden kazandıracak mekanizmaları kurmaktır.”
Özlem Bilgi’nin dikkat çektiği suça sürüklenen çocuklar meselesi, son dönemde yaşanan bazı trajik olaylarla birlikte daha görünür hale geldi.
İstanbul’un Kadıköy ilçesinde, 24 Ocak'ta arkadaşlarıyla birlikte İstanbul'un Kadıköy ilçesinde kaykay malzemesi almak için bir pazara giden 14 yaşındaki Mattia Ahmet Minguzzi’yle yine akranları olan saldırganlar arasında tartışma başladı. Minguzzi bir saldırgan tarafından 3 yerinden bıçaklanırken diğer saldırgan ise yerde yatan Minguzzi’yi teklemedi. Minguzzi, ağır yaralı olarak hastaneye kaldırıldıktan sonra 9 Şubat'ta hayatını kaybetti.
Olayın ardından gelen tepkiler üzerine “Suça sürüklenen çocuklara” yönelik yasal düzenlemeler tartışılmaya başlanırken Cumhurbaşkanı Erdoğan, Adalet Bakanlığına Suça sürüklenen çocuklara yönelik yeni bir yasal düzenleme talimatı verdi. 15-18 yaş arasındaki çocukların ağır suçlarda ceza indiriminden yararlanmasının tekrar gözden geçirileceğini belirten Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, düzenlemenin yalnızca bireysel ceza hukuku açısından değil çocuk hakları, aile sorumluluğu ve yeniden topluma kazandırma politikaları bakımından da önemli tartışmalar doğurduğunu söyledi.
Bakan Tunç’un açıklamalarına göre, 15-18 yaş grubu çocuklar için TCK’nın 31. maddesinde öngörülen ceza indirim oranları gözden geçirilecek. Düzenleme kapsamında, çocuklara veya bakıma muhtaç bireylere yönelik sistematik kötü muamelelerin cezaları da artırılacak.
