SSK, Bağ-Kur ve tarım emeklilerinin Temmuz zammı ile birlikte en düşük emekli aylığı 23.552 TL seviyesine çıktı. Yaklaşık 4,5 milyon emekliyi yakından ilgilendiren bu düzenleme, maaş hesaplama sistemindeki kafa karışıklıklarını da beraberinde getirdi. Enflasyon oranında yapılan Temmuz zamları, Hazine tarafından tamamlanan "taban tutara" değil, doğrudan emeklinin sistemde kayıtlı olan "kök maaşına" yansıtılıyor.
Emeklilik sisteminde 2018 yılından bu yana uygulanan "en düşük emekli aylığı tamamlama" sistemi, kök maaşları gölgede bırakıyor. Yazar Noyan Doğan, sürecin işleyişini şu üç adımla özetliyor:
Zam Kök Maaşa Yapılır: Ocak ve Temmuz aylarında açıklanan enflasyon farkları, hesabınıza yatan taban tutara değil, sistemdeki kök maaşınıza eklenir.
Taban Sınır Kontrolü: Zam sonrası çıkan yeni kök maaşınız, Meclis'in belirlediği 23.552 TL'lik taban sınırın altındaysa, hesabınıza taban tutar yansıtılır.
Hazine Desteği: Taban maaş ile kök maaş arasındaki fark, SGK tarafından değil, doğrudan Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından karşılanarak hesabınıza eklenir.
Sistemin nasıl çalıştığını net bir örnekle açıklayalım. Ocak ayında kök maaşı 19.000 TL olan ve taban sınır nedeniyle 20.000 TL alan bir emekliyi ele alalım:
Zam Etkisi: Temmuz ayındaki %17,76'lık zam, 19.000 TL olan kök maaşa uygulanır ve yeni kök maaş 22.374 TL olur.
Taban Sınır: Temmuz itibarıyla yeni taban sınır 23.552 TL olduğu için emeklinin hesabına bu tutar yatar.
Hazine Katkısı: Aradaki 1.178 TL'lik farkı Hazine öder, ancak resmi kayıtlarda emeklinin kök maaşı 22.374 TL olarak görünmeye devam eder.
Bazı Bağ-Kur ve tarım emeklilerinin kök maaşlarının geçmiş yıllardan gelen birikimle 10 bin TL ve altında kalması, sistemdeki uçurumu derinleştiriyor. Noyan Doğan'ın vurguladığı üzere, bu tür düşük kök maaş gruplarının enflasyon karşısında ezilmemesi için her dönem Hazine destekli taban aylık artışlarına ihtiyaç duyuluyor.
