Halk arasında “felç” olarak bilinen inme, dünya genelinde ölüm nedenleri arasında üçüncü sırada yer alıyor. Genellikle ileri yaşlarda görülse de, uzmanlar bu riskin olumsuz yaşam alışkanlıklarına sahip genç bireyler için de geçerli olabileceği konusunda uyarıyor.
Meram Akademi Hastanesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Uzm. Dr. Ahmet Özcan Kızılkaya, inme geçiren bireylerde erken dönemde başlatılan fizik tedavi ve yoğun rehabilitasyonun, hastalığın seyri açısından son derece etkili olduğunu vurguluyor.
GENÇ YAŞTA DA GÖRÜLEBİLİR
İnme, beynin damarlarında meydana gelen tıkanıklık ya da kanama nedeniyle beynin bir bölümünün hasar görmesiyle ortaya çıkar. Bu durum genellikle vücudun bir tarafında; kolda, bacakta güçsüzlük, uyuşukluk, konuşma ya da yutma güçlüğü, denge ve görme problemleri ile kendini gösterebilir.
Dr. Kızılkaya, sadece yaşlı bireylerde değil, yoğun stres, sigara, alkol kullanımı, sağlıksız beslenme, hareketsiz yaşam ve bazı kalıtsal hastalıkların etkisiyle genç bireylerde de inme riskinin arttığını belirtiyor.
YANLIŞ MÜDAHALE KALICI HASAR BIRAKABİLİR
İnme, müdahale edilmediğinde kalıcı sakatlıklara ve ciddi hayati risklere yol açabiliyor. Özellikle ani başlayan konuşma bozukluğu, bir tarafta güçsüzlük veya uyuşma gibi belirtilerde hızlı müdahale büyük önem taşıyor. Dr. Kızılkaya, “İnme belirtileri bazen geçici olabilir, ancak doğru ve zamanında müdahale edilmezse kalıcı hasar kaçınılmaz hale gelir.” diyor.
REHABİLİTASYON SÜRECİ: BEYNİN KENDİNİ YENİLEME GÜCÜ
İnme tedavisinde ilk aşama, akut dönemde uygulanan tıbbi ve girişimsel müdahalelerden oluşurken; ikinci ve en kritik aşama ise fizik tedavi ve rehabilitasyondur. Bu süreçte uygulanan yoğun tedavi programları, beynin “nöroplastisite” olarak bilinen kendini yenileme mekanizmasını harekete geçiriyor.
Dr. Kızılkaya, bu süreci şöyle açıklıyor:
“Nöroplastisite, beynin kullanılmayan yollarını aktif hale getirerek, zarar gören bölgelerin görevlerini başka bölgelere devretmesi sürecidir. Fizik tedavi, bu doğal süreci destekleyerek iyileşme sürecini hızlandırır.”
KALICI HASAR HER ZAMAN KAÇINILMAZ DEĞİL
Hasarın kalıcılığı, inmenin türüne ve şiddetine bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Dr. Kızılkaya, hafif vakalarda tam iyileşme mümkünken, bazı ağır vakalarda kalıcı hasarların bir kısmının kaçınılmaz olabileceğini söylüyor. Ancak, tedaviye erken başlamak iyileşme şansını önemli ölçüde artırıyor.
KORUYUCU ÖNLEMLER HAYAT KURTARIR
İnmeden korunmak için özellikle tansiyon, diyabet, kolesterol gibi kronik hastalıkların düzenli takibi büyük önem taşıyor. Ayrıca sağlıklı yaşam tarzı, düzenli egzersiz, dengeli beslenme ve zararlı alışkanlıklardan uzak durmak, inme riskini ciddi oranda azaltabiliyor.
