Araştırma, Türkiye’nin farklı bölgelerinde üniversite öğrenimi gören 17-23 yaş arasındaki 1810 genç üzerinde, %95 güven aralığında yürütülmüştür.
Tanrı inanç biçimlerini belirlemek amacıyla geçerliliği ve güvenilirliği kanıtlanmış Tanrı İnanç Biçimi Ölçeği kullanılmıştır. Bu kapsamda, gençlerin Tanrı algıları Teizm, Deizm, Agnostisizm ve Ateizm kategorileri altında değerlendirilmiştir.
Teizm, Tanrı’nın varlığına inanmayı ve onun ilahi emirleri doğrultusunda insan davranışlarını yönlendirdiğini kabul etmeyi ifade eder.
Deizm, evrenin bir Tanrı tarafından yaratıldığına inanmakla birlikte, bu Tanrı’nın insan hayatına müdahale etmediğini ve bireylerin akıl, bilim ve sanat aracılığıyla kendi gerçeklerini keşfedebileceğini öne sürer.
Agnostisizm, Tanrı’nın varlığı ya da yokluğu konusunda kesin bir kanaate sahip olmamayı ya da bu konuya ilgi duymamayı temsil eder.
Ateizm, Tanrı’nın varlığını reddeden düşünce biçimidir.
Z Kuşağı’nın Tanrı İnanç Dağılımı
Araştırma sonuçlarına göre, Z kuşağı gençlerin büyük çoğunluğu Teist inanca sahiptir:
%82,8 Teist
%13,1 Deist
%3,3 Agnostik
%0,8 Ateist
Bu veriler, gençlerin önemli bir kısmının geleneksel inanç biçimlerine sahip olduğunu, ancak belirli bir kesimin daha seküler yaklaşımlar benimsediğini ortaya koymaktadır.
CİNSİYET FAKTÖRÜ TANRI İNANCINI ETKİLİYOR
Araştırma, kadın ve erkeklerin Tanrı inanç biçimleri arasında farklılıklar olduğunu göstermektedir:
Kadınlar, erkeklere göre daha fazla Teisttir.
Erkekler ise kadınlara kıyasla daha fazla Deist, Agnostik ve Ateist eğilim göstermektedir.
BÖLGELERE GÖRE TANRI İNANÇ BİÇİMLERİ DEĞİŞİYOR
Yaşanılan bölgenin sosyoekonomik, kültürel ve siyasi yapısı, bireylerin Tanrı inançlarını doğrudan etkilemektedir:
İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yaşayan gençler arasında Teizm inancı daha yaygındır.
Ege Bölgesi’nde ise Deizm, Agnostisizm ve Ateizm oranları diğer bölgelere kıyasla daha yüksektir.
Ayrıca, sözel ve eşit ağırlık alanlarında eğitim gören gençlerin Teist inançlarının daha güçlü olduğu belirlenmiştir.
AİLE VE EBEVEYN FAKTÖRLERİ
Araştırmada, aile yapısının ve ebeveynlerin tutumlarının Z kuşağının Tanrı inançlarını şekillendirmede kritik bir rol oynadığı ortaya konmuştur.
Annenin eğitim düzeyi düştükçe, çocukların Teist olma oranı artmaktadır. Annesi ilkokul mezunu olan gençler daha fazla Teisttir.
Annesi yükseköğrenim görmüş gençlerde ise Deizm, Agnostisizm ve Ateizm eğilimleri daha fazladır.
Benzer şekilde, ebeveynlerin politik görüşleri de çocuklarının inanç biçimlerini doğrudan etkilemektedir:
Ebeveynlerini seküler olarak tanımlayan gençlerde Deizm, Agnostisizm ve Ateizm eğilimleri daha fazladır.
Ailesini dindar veya muhafazakâr olarak tanımlayan gençler ise daha yüksek Teizm puanına sahiptir.
DİNİ PRATİKLER VE AİLE İÇİ İBADETLER
Araştırma, aile içinde gerçekleştirilen dini pratiklerin çocukların Tanrı inancını büyük ölçüde etkilediğini göstermektedir:
Dini ibadetleri düzenli olarak yerine getiren ebeveynlerin çocukları daha fazla Teisttir.
Anne ve babaları günlük dini ibadetlerini yerine getirmeyen gençler arasında Deizm, Agnostisizm ve Ateizm oranları daha yüksektir.
Aile içinde dini konularda bilgi verilen gençlerin Teist eğilimleri daha fazladır, ancak bu konuda bilgilendirilmemiş gençlerde Deizm, Agnostisizm ve Ateizm oranları artmaktadır.
Anne ve babalarıyla birlikte dini ibadetlerde bulunan gençler, dini pratiklerden uzak büyüyen gençlere göre daha fazla Teist eğilim göstermektedir.
DİNİ EĞİTİM VE MAHREMİYET EĞİTİMİNİN ROLÜ
Ailesi tarafından dini eğitim verilen gençlerin Teist inanç puanları daha yüksektir.
Dini eğitim almayan gençlerde Deizm, Agnostisizm ve Ateizm eğilimleri belirgin şekilde artmaktadır.
Mahremiyet eğitimi alan gençler, almayanlara göre daha fazla Teisttir. Ailelerin ahlaki ve etik değerlere yönelik telkinleri, çocuklarının dini inançlarını pekiştirmektedir.
Araştırma sonuçları, annelerin çocuklarının Tanrı inanç biçimlerinde kilit bir rol oynadığını ortaya koymuştur. Annelerin dini pratikleri, eğitim düzeyi, çocuklarıyla dini konular üzerine yaptıkları sohbetler ve dini ibadetlere teşvik etme biçimleri, çocuklarının Teist, Deist, Agnostik veya Ateist olma eğilimlerini büyük ölçüde şekillendirmektedir.
